Powołany przez Nowoczesną Zespół Parlamentarny bada aferę SKOK

Powołany przez Nowoczesną Zespół Parlamentarny bada aferę SKOK

Przedstawienie sprawozdania nadzwyczajnej podkomisji sejmowej do spraw realizacji ustaw o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (Sejm Rzeczypospolitej Polskiej VII kadencji) było przedmiotem posiedzenia parlamentarnego Zespołu do spraw wyjaśnienia nieprawidłowości w spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych oraz krajowej spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej.

Podczas konferencji prasowej w Sejmie posłowie Paweł Pudłowski, przewodniczący Zespołu i Piotr Misiło przedstawili główne wątki badane przez podkomisję w poprzedniej kadencji Sejmu:

  1. Sytuacja finansowa SKOK-ów

Dziś ŁĄCZNIE: upadłe SKOK-i zawierały depozyty na sumę ok. 4,0-4,3 mld zł. Doliczając do tego SKOK-i przejęte przez inne banki (te SKOK de facto też upadły, ale ich struktura finansowa pozwoliła innym bankom na ich przejęcie), SKOK-i z trwającym postępowaniem upadłościowym, wartość depozytów w upadłych SKOK-ach rośnie do przedziału 5,0-5,5 mld zł.

  1. Stan Prawny regulujący działanie Kas w Polsce i sposoby jego tworzenia.
  2. Patologie w przyjętej strategii outsourcingu działania SKOKów. Jednostki i komórki organizacyjne świadczące kluczowe usługi, np. ocenę wniosków kredytowych, zamieniano w zewnętrzną spółkę, z którą zawierano umowę. Spółka rozpatrywała wnioski i przygotowywała ostateczne decyzje, ale całe ryzyko złej oceny i niespłacenia kredytów spadało na SKOK. Przedmiotem aportu bywały znaki graficzne w postaci logo poszczególnych SKOK, za używanie których następnie kasy ponosiły opłaty.

Jaskrawym przykładem źle pojętego outsourcingu był SKOK Wspólnota, gdzie całą działalność operacyjną wyprowadzono na zewnątrz do około 50 firm outsourcingowych. Przekazano nie tylko budynki, ale także sprzęt informatyczny, programy, bazy klientów. Kasa nie posiadała własnych środków i nie zatrudniała pracowników. Cała sprzedaż odbywała się poza SKOK.

  1. Zaciemnianie stanu finansowego kas. Skrypty dłużne

Innym procederem, który prowadził do zniekształcenia obrazu sytuacji finansowej SKOK-ów był praktykowany przez kilkanaście lat, niezgodny z ustawą o rachunkowości, sposób ujmowania w ich sprawozdaniach finansowych przeterminowanych należności z tytułu kredytów i pożyczek.

  1. Konflikt interesów. Przykładem związków rodzących konflikt interesów jest w świetle ustaleń podkomisji pozycja zajmowana przez osobę Grzegorza Biereckiego:

– Przez 17 lat był jednocześnie prezesem Kasy Krajowej i prezesem Zarządu Fundacji, której Kasa Krajowa i nadzorowane przez nią SKOK-i zlecały płatne usługi.

– Był współwłaścicielem spółki Arenda, która wynajmowała lokale podległym Kasie Krajowej SKOK-om. Pełnił funkcję przewodniczącego Rady Nadzorczej SKOK im. Stefczyka – kasa ta była z jednej strony nadzorowana przez Kasę Krajową, której prezesem był Grzegorz Bierecki, z drugiej strony wynajmowała lokale od spółki Arenda, której wspólnikiem był Grzegorz Bierecki.

– W SKOK Holding 1 proc. udziałów miał Spółdzielczy Instytut Naukowy, którego wspólnikiem jest Grzegorz Bierecki, ale z tego tytułu pobrał większą dywidendę niż 25 Kasa Krajowa, która miała 80 proc. udziałów, i której jednym z zadań jest wspieranie płynności kas dysponujących oszczędnościami 2 mln członków. Rozwiązanie prawne umożliwiające taki podział dywidend nie jest możliwe w prawie polskim i zapewne była to jedna z przyczyn, dla której SKOK Holding zarejestrowano w Luksemburgu; Grzegorz Bierecki był (i jest) prezesem SKOK Holding.

– SKOK Holding w Luksemburgu, którego prezesem jest Grzegorz Bierecki, znajdujący się poza nadzorem KNF, pobiera dywidendy od szeregu spółek okołoskokowych, czyli zarabiających na usługach dla SKOK-ów, ale w minimalnym stopniu dzieli się zyskami z Kasa Krajową, natomiast inwestuje w spółki, których działalność nie jest związana bezpośrednio z działalnością kas m.in. spółki zajmujące się PR-em i wydawaniem prasy.

– Wedle doniesień prasowych, intensywnie promował swoją osobę w czasie kampanii wyborczej, w której ubiegał się o mandat senatora, ze środków kas. Podkomisja nie była w stanie zweryfikować tych doniesień ze względu na brak właściwych instrumentów.

– Zasiadał we władzach kilkunastu spółek otaczających system SKOK i zarabiających na usługach dla kas nadzorowanych przez Kasę Krajową, której był prezesem, i która nakazem lub zaleceniami nakłaniała kasy do korzystania z usług tych spółek.

– We władzach kas i spółek zasiadał brat Grzegorza Biereckiego – Jarosław Bierecki.

  1. Wynajem lokali od spółek zewnętrznych, które uzyskały w Kasach kredyty na zakup nieruchomości, następnie wynajmowanych do nich z zyskiem.

Sprawozdanie na posiedzeniu Zespołu przedstawił poseł Platformy Obywatelskiej Pan Marcin Święcicki.

Przypomnijmy,  parlamentarny Zespołu do spraw wyjaśnienia nieprawidłowości w SKOK oraz krajowej spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej został powołany 7 lipca br. na skutek braku pozytywnej decyzji Marszałka Sejmu RP o utworzenie Komisji Śledczej. W pracach zespoły biorą udział posłowie z różnych klubów i kół poselskich.

  Sprawozdanie podkomisji Komisji Finansów Sejmu (10 pobrań)